Regenpijp afkoppelen van het riool: zo pak je het aan

Afkoppelen betekent dat het regenwater van je dak niet meer het riool in gaat, maar de tuin in. Daarvoor heb je per vierkante meter dak ongeveer een halve vierkante meter onverharde grond nodig, 5 tot 7 centimeter diep.^MC Doe eerst een emmertest, kijk naar het grondwater, en check de regels en de subsidie van je gemeente.

Stand van 16 oktober 2026. Stappen: Milieu Centraal (30 juni 2026); regels: Stichting RIONED (riool.info).

Wat is afkoppelen?

Bij de meeste huizen loopt regen van het dak via de goot en de regenpijp naar de huisaansluiting, en dan naar het riool onder de straat. Maak je die verbinding los en vang je het water in de tuin op, dan heet dat afkoppelen.^RIONED

Gemengd riool

Eén buis voor afvalwater en regenwater samen, naar de zuivering. Twee derde van alle riolering in Nederland is gemengd.^RIONED

Gescheiden riool

Een buis voor afvalwater en een aparte voorziening voor regenwater, dat in de grond zakt of naar het oppervlaktewater gaat.^RIONED

Afkoppelen

Regenwater losmaken van het riool en op eigen terrein opvangen, of laten overlopen naar een sloot in plaats van het riool.^RIONED

Waarom afkoppelen?

Schoon regenwater dat het riool in loopt, wordt onnodig gezuiverd.^MC Bij een hoosbui kan een gemengd riool vollopen. Dan stort het over, en komt er ook vuil afvalwater in vijvers en sloten.^RIONED Hoe minder regenwater erin gaat, hoe kleiner die kans. In de tuin zakt het water de grond in, en blijft het langer beschikbaar voor planten.^MC

Een regenton helpt daar weinig bij. Je wilt dat hij vol gietwater zit, en dan is er geen ruimte voor een bui.^RIONED Afkoppelen en een ton gaan wel goed samen: zet de ton tussen de regenpijp en de tuin, en laat de overloop de tuin in lopen.^MC

Kan jouw tuin het aan?

Controleer vier dingen voor je gaat zagen.^MC

1. Ruimte. Per m² dak ongeveer een halve m² niet-betegelde grond, 5 tot 7 centimeter diep. Een dakvlak van 40 m² vraagt dus ongeveer 20 m² onverharde tuin.
2. Hoogte. Het water moet naar een lager deel van de tuin stromen, weg van het huis.
3. Grond. Zandgrond neemt vaak veel water op, kleigrond vaak niet. Een emmertest laat zien of jouw tuin het water goed opneemt.
4. Grondwater. Graaf een gat. Loopt het meteen vol met water, dan staat het grondwater te hoog en is afkoppelen geen goed idee.

RIONED raadt een deskundige aan als je tuin lager ligt dan de straat, als je huis lager ligt dan de tuin, als de tuin van de buren veel lager ligt, of als de grond klei of veen is.^RIONED

De manieren

Het eenvoudigst is de regenpijp laag bij de grond doorzagen en het water over een steen wegleiden. De steen spreidt het water over een breder oppervlak.^MC Je kunt dat combineren met andere oplossingen.

Een wadi is een verlaagd deel van de tuin waar het water via een gootje, buis of over het gras naartoe stroomt, en daarna wegzakt. De waterschappen noemen hem de watervanger met de meeste impact: een wadi kan 100 tot 1000 liter regenwater opvangen.^UvW Zorg in een kleine tuin altijd voor een noodoverloop, voor als het harder regent dan de opvang aankan.^RIONED

Heb je geen plek waar water een tijd mag blijven staan? Kies dan een afkoppelstuk met een klep. Dan bepaal je per bui of het water naar de tuin of naar het riool gaat.^MC

Zo koppel je af

1. Bepaal de hoogte. Markeer een punt laag bij de grond waar je de regenpijp doorzaagt. Plaats je een bladvanger, dan komt die op ongeveer 40 tot 50 centimeter hoogte, zodat er een emmer onder past.^MC
2. Zaag de regenpijp door. Schuur de ruwe randen op.^MC Check bij een oude regenpijp eerst op asbest; dan mag je er niet in zagen.^MC
3. Sluit de rioolpijp af. Zet een deksel op het stuk dat naar het riool gaat, of plaats een afkoppelstuk met klep.^MC
4. Plaats de afvoer. Schuif een afvoerpijp of bocht op de regenpijp, eventueel met de bladvanger ertussen. Zet nieuwe delen vast met een beugel.^MC
5. Leg de steen of het gootje. Een tegel of afkoppelsteen onder de uitloop spreidt het water. Een gootje leidt het naar een verder deel van de tuin.^MC
6. Test. Giet een gieter water door de bladvanger en kijk of alles goed afloopt en niets lekt.^MC

Milieu Centraal rekent op ongeveer 3 uur en ongeveer €25 voor het doorzagen met een steen eronder. Met een bladscheider zijn de kosten €50 tot €70.^MC

Bij een gemengd riool hielpen de regenpijpen ook om het riool te ventileren. Na het afkoppelen kan dat niet meer, en dat kan stank of bubbels geven.^RIONED Heb je daar last van, schakel dan een installateur in of overleg met de gemeente.^RIONED

Wie bepaalt de regels?

Een huiseigenaar moet zelf zorgen dat het regenwater op zijn terrein verwerkt wordt. De gemeente is niet verplicht het regenwater van jouw terrein over te nemen. Ze doet dat alleen als de eigenaar het zelf niet kan.^RIONED Veel gemeenten voeren het regenwater van dakgoten en tuinen nu nog wel af.^RIONED

De gemeenteraad beslist of eigenaren hun regenwater op eigen terrein moeten laten wegzakken, of dat een deel naar de gemeente mag. Die regels staan in het omgevingsplan van je gemeente, en verschillen per gemeente.^RIONED Wil je een overloop op het riool maken, overleg dan met de gemeente.^RIONED Wij maken geen pagina per gemeente: kijk op de site van jouw gemeente bij riolering of regenwater.

Subsidie

Veel gemeenten geven subsidie voor het afkoppelen van een regenpijp, een regenton of het vervangen van tegels door planten. De Groenesubsidiewijzer van Milieu Centraal geeft per gemeente een actueel overzicht.^MC Ook sommige waterschappen geven subsidie.^{Waterschappen} Lees de voorwaarden van jouw regeling voor je iets koopt of begint.

Verder lezen

Twijfel je tussen een grote ton en afkoppelen, lees dan hoeveel liter regenton heb je nodig. Combineer je beide, dan staat de aansluiting in vulautomaat aansluiten. Alles op een rij in de gids afkoppelen en subsidie.

Veelgestelde vragen

Is afkoppelen verplicht?

Dat bepaalt je gemeente. De gemeenteraad beslist of je regenwater op eigen terrein moet laten wegzakken; de regels staan in het omgevingsplan.^RIONED

Hoeveel tuin heb ik nodig?

Per m² dak ongeveer een halve m² onverharde grond, 5 tot 7 cm diep.^MC

Wat kost afkoppelen?

Alleen doorzagen met een steen eronder: ongeveer €25. Met een bladscheider €50 tot €70.^MC

Waar vind ik subsidie?

In de Groenesubsidiewijzer van Milieu Centraal, per gemeente.^MC Soms geeft ook het waterschap subsidie.^{Waterschappen}